Showing Page:
1/5
Filozofski fakultet Nikšić, UCG
Studijski program za psihologiju
Psihološki praktikum II
Zadatak br. 3
Prikaz naučnog rada:
Odnos veštine samoregulacije i školskog uspeha kod učenika sa lakom i
umerenom intelektualnom ometenošću
Student: Mina Nedović 1816/20
Mentor: prof. dr Milica Drobac-Pavićević
Showing Page:
2/5
Naziv članka
''Odnos veštine samoregulacije i školskog uspeha kod učenika sa lakom i umerenom intelektualnom
ometenošću''
Autori:
1.
Svetlana Kaljača, Univerzitet u Beogradu, Fakultet za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju
2.
Bojan Dučić, Univerzitet u Beogradu, Fakultet za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju
Godina objavljivanja i časopis u kojem je članak objavljen
2016., Specijalna edukacija i rehabilitacija (Beograd), Vol. 15, br. 1. 23-42.
DOI: https://doi.org/10.5937/specedreh15-9530
Predmet i cilj istraživanja
Deficit u razvoju vještina samoregulacije nepovoljno se odražava na socijalnu kompetenciju djeteta,
što za posljedicu može imati različite manifestacije neprilagođenog ponašanja u školi. Vještina
samoregulacije značajno utiče na kvalitet motivacije i socijalnog razvoja djeteta, samostalnost u
radu, lično zadovoljstvo i samopoštovanje, kao i funkcionalnost različitih kognitivnih sposobnosti.
Budući da navedeni faktori imaju presudan prediktivni značaj za saznajni razvoj i akademsko
postignuće, odlučeno je da u ovom naučnom radu cilj istraživanja bude utvrđivanje odnosa između
vještine samoregulacije, nivoa intelektualnog funkcionisanja, akademskog uspjeha (na osnovu
prosječne ocjene na kraju školske godine) i pola, kod učenika sa lakom i umjerenom intelektualnom
ometenošću.
Uzorak
Uzorak je činio 131 učenik (oba pola) sa intelektualnom ometenošću. Uzorak je neslučajan,
prigodan i specifičan, činila su ga uglavnom djeca iz škola za djecu sa smetanjama u razvoju, u
kojima je ispitivanje sprovedeno. Od ukupnog broja ispitanika 93 su bile osobe sa lakom, a 38 sa
umjerenom intelektualnom ometenošću (dva poduzorka). Kriterijum za selekciju uzorka bio je
odsustvo pridruženih poremećaja.
Showing Page:
3/5
Varijable
U istraživanju postoji više varijabli: nivo vještine samoregulacije, prosječna zaključna ocjena,
intelektualna ometenost, uzrast, pol.
Podaci o uzrastu, polu, nivou intelektualne ometenosti (kategoričke, subjekt varijable stanja,
selektivne varijable) i prosječnoj zaključnoj ocjeni (zavisna varijabla, numerička varijabla)
dobijeni su primjenom upitnika posebno konstruisanog za potrebe ovog istraživanja.
Podaci o nivou razvijenosti vještine samoregulacije (subjekt varijabla, kategorička,
registrovana varijabla, nezavisna varijabla, prediktorska varijabla) dobijeni su korišćenjem Skale
za procjenu samokontrole (Self-Control Rating Scale, SCRS, Kendall & Wilcox, 1979). Ova
skala sadrži 33 ajtema. Osoba koja svakodnevno provodi vrijeme sa djetetom daje informacije o
određenom obliku ponašanja koje dijete ispoljava, tako što se na svakom ajtemu opredjeljuje za
jednu od sedam ponuđenih opcija: (1) potpuno tačno, (2) tačno, (3) djelimično tačno, (4) i tačno i
netačno, (5) uglavnom tačno, (6) netačno i (7) potpuno netačno. Oblici ponašanja koji su opisani
u Skali vezani su za sposobnost djeteta da kontroliše sopstveno ponašanje i inhibira impulsivno
reagovanje.
Tehnike kontrole
Tehnike kontrole u istraživanju su selekcija uzorka za ispitivanje u odnosu na odsustvo
komorbiditeta odnosno pridruženih motoričkih, neuroloških, psihijatrijskih i senzornih
poremećaja koji bi bili konfundirajuće varijable. Statističke mjere kontrole koje su sprovedene
zbog prirode uzorka (prigodan, heterogen uzorak) radi obezbjeđivanja bolje reprezentativnosti
uzorka su Fišerov test, kojim je utvrđeno da ne postoje značajne razlike u odnosu ispitanika
muškog i ženskog pola u oba poduzorka. Na osnovu rezultata t-testa nezavisnih uzoraka
ustanovljeno je da ne postoje značajne razlike u uzrastu između ispitanika sa umjerenom i lakom
intelektualnom ometenošću. Takođe, utvrđena je zadovoljavajuća vrijednost Krombahove alfe
0,96, odnosno obezbijeđena je granica pozdanosti i jednodimenzionalnosti.
Showing Page:
4/5
Rezultati i zaključci istraživanja
Na oba poduzorka, kao i na cijelom uzorku, ispitan je odnos između školskog uspjeha i nivoa
samoregulacije uz kontrolu uticaja uzrasta ispitanika. Utvrđeno je postojanje značajnih
pozitivnih korelacija između nivoa samoregulacije i konačne prosječne ocjene na kraju
školske godine, na uzorku koji su činili ispitanici sa lakom intelektualnom ometenošću.
Povezanost višeg nivoa samoregulacije i boljeg školskog uspjeha potvrđena je i na uzorku koji su
činili ispitanici sa umerenom intelektualnom ometenošću, kao i na cijelom uzorku. Ukupan
uzorak je podijeljen na osnovu rezultata na Skali za procjenu samoregulacije na tri nivoa: od 34
ispitanika kod kojih je utvrđen najniži nivo samoregulacije, tj. rezultat na Skali niži od 131 (do
25. percentila), formirana je grupa I, od 65 ispitanika sa umjerenim nivoom samoregulacije, čiji je
rezultat bio u opsegu od 132 do 176 (2575. percentila) grupa II, dok su 32 ispitanika sa
najboljim rezultatima na Skali samoregulacije, 31 koji su ostvarili rezultat iznad 177 (iznad 75.
percentila), činila grupu III. Utvrđene su značajne razlike u školskom uspjehu između opisane tri
grupe ispitanika. Ispitanici iz prve grupe imali su znatno lošiji rezultat u odnosu na ispitanike iz
treće grupe. U okviru poduzorka koji su činili učenici sa umjerenom intelektualnom ometenošću,
ispitanice su imale značajno bolji uspjeh na Skali za procjenu samokontrole u odnosu na
ispitanike, dok ta razlika u poduzorku učenika sa lakom intelektualnom ometenošću nije
statistički značajna. Rezultati koji su utvrđeni u ovom istraživanju ukazuju na prisustvo značajne
povezanosti između stepena usvojenosti samoregulacije i nivoa intelektualnog funkcionisanja
ispitanika. Porijeklo razlika u kvalitetu samoregulacije u korist djevojčica može se povezati sa
pojavom bolje razvijene afektivne samoregulacije, što se kod djece tipičnog razvoja uočava već
na uzrastu od šest mjeseci. Dobijeni rezultati su potvrdili tezu o snažnoj povezanosti izvršne
egzekutivne kontrole (metakognicije) koja, uz kogniciju i motivaciju, predstavlja osnov
samoregulacije i značajno utiče na proces učenja i konačno akademsko postignuće učenika sa
intelektualnom ometenošću.
Showing Page:
5/5

Unformatted Attachment Preview

Filozofski fakultet Nikšić, UCG Studijski program za psihologiju Psihološki praktikum II Zadatak br. 3 Prikaz naučnog rada: Odnos veštine samoregulacije i školskog uspeha kod učenika sa lakom i umerenom intelektualnom ometenošću Student: Mina Nedović 1816/20 Mentor: prof. dr Milica Drobac-Pavićević Naziv članka ''Odnos veštine samoregulacije i školskog uspeha kod učenika sa lakom i umerenom intelektualnom ometenošću'' Autori: 1. Svetlana Kaljača, Univerzitet u Beogradu, Fakultet za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju 2. Bojan Dučić, Univerzitet u Beogradu, Fakultet za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju Godina objavljivanja i časopis u kojem je članak objavljen 2016., Specijalna edukacija i rehabilitacija (Beograd), Vol. 15, br. 1. 23-42. DOI: https://doi.org/10.5937/specedreh15-9530 Predmet i cilj istraživanja Deficit u razvoju vještina samoregulacije nepovoljno se odražava na socijalnu kompetenciju djeteta, što za posljedicu može imati različite manifestacije neprilagođenog ponašanja u školi. Vještina samoregulacije značajno utiče na kvalitet motivacije i socijalnog razvoja djeteta, samostalnost u radu, lično zadovoljstvo i samopoštovanje, kao i funkcionalnost različitih kognitivnih sposobnosti. Budući da navedeni faktori imaju presudan prediktivni značaj za saznajni razvoj i akademsko postignuće, odlučeno je da u ovom naučnom radu cilj istraživanja bude utvrđivanje odnosa između vještine samoregulacije, nivoa intelektualnog funkcionisanja, akademskog uspjeha (na osnovu prosječne ocjene na kraju školske godine) i pola, kod učenika sa lakom i umjerenom intelektualnom ometenošću. Uzorak Uzorak je činio 131 učenik (oba pola) sa intelektualnom ometenošću. Uzorak je neslučajan, prigodan i specifičan, činila su ga uglavnom djeca iz škola za djecu sa smetanjama u razvoju, u kojima je ispitivanje sprovedeno. Od ukupnog broja ispitanika 93 su bile osobe sa lakom, a 38 sa umjerenom intelektualnom ometenošću (dva poduzorka). Kriterijum za selekciju uzorka bio je odsustvo pridruženih poremećaja. Varijable U istraživanju postoji više varijabli: nivo vještine samoregulacije, prosječna zaključna ocjena, intelektualna ometenost, uzrast, pol. Podaci o uzrastu, polu, nivou intelektualne ometenosti (kategoričke, subjekt varijable stanja, selektivne varijable) i prosječnoj zaključnoj ocjeni (zavisna varijabla, numerička varijabla) dobijeni su primjenom upitnika posebno konstruisanog za potrebe ovog istraživanja. Podaci o nivou razvijenosti vještine samoregulacije (subjekt varijabla, kategorička, registrovana varijabla, nezavisna varijabla, prediktorska varijabla) dobijeni su korišćenjem Skale za procjenu samokontrole (Self-Control Rating Scale, SCRS, Kendall & Wilcox, 1979). Ova skala sadrži 33 ajtema. Osoba koja svakodnevno provodi vrijeme sa djetetom daje informacije o određenom obliku ponašanja koje dijete ispoljava, tako što se na svakom ajtemu opredjeljuje za jednu od sedam ponuđenih opcija: (1) potpuno tačno, (2) tačno, (3) djelimično tačno, (4) i tačno i netačno, (5) uglavnom tačno, (6) netačno i (7) potpuno netačno. Oblici ponašanja koji su opisani u Skali vezani su za sposobnost djeteta da kontroliše sopstveno ponašanje i inhibira impulsivno reagovanje. Tehnike kontrole Tehnike kontrole u istraživanju su selekcija uzorka za ispitivanje u odnosu na odsustvo komorbiditeta odnosno pridruženih motoričkih, neuroloških, psihijatrijskih i senzornih poremećaja koji bi bili konfundirajuće varijable. Statističke mjere kontrole koje su sprovedene zbog prirode uzorka (prigodan, heterogen uzorak) radi obezbjeđivanja bolje reprezentativnosti uzorka su Fišerov test, kojim je utvrđeno da ne postoje značajne razlike u odnosu ispitanika muškog i ženskog pola u oba poduzorka. Na osnovu rezultata t-testa nezavisnih uzoraka ustanovljeno je da ne postoje značajne razlike u uzrastu između ispitanika sa umjerenom i lakom intelektualnom ometenošću. Takođe, utvrđena je zadovoljavajuća vrijednost Krombahove alfe 0,96, odnosno obezbijeđena je granica pozdanosti i jednodimenzionalnosti. Rezultati i zaključci istraživanja Na oba poduzorka, kao i na cijelom uzorku, ispitan je odnos između školskog uspjeha i nivoa samoregulacije uz kontrolu uticaja uzrasta ispitanika. Utvrđeno je postojanje značajnih pozitivnih korelacija između nivoa samoregulacije i konačne prosječne ocjene na kraju školske godine, na uzorku koji su činili ispitanici sa lakom intelektualnom ometenošću. Povezanost višeg nivoa samoregulacije i boljeg školskog uspjeha potvrđena je i na uzorku koji su činili ispitanici sa umerenom intelektualnom ometenošću, kao i na cijelom uzorku. Ukupan uzorak je podijeljen na osnovu rezultata na Skali za procjenu samoregulacije na tri nivoa: od 34 ispitanika kod kojih je utvrđen najniži nivo samoregulacije, tj. rezultat na Skali niži od 131 (do 25. percentila), formirana je grupa I, od 65 ispitanika sa umjerenim nivoom samoregulacije, čiji je rezultat bio u opsegu od 132 do 176 (25–75. percentila) grupa II, dok su 32 ispitanika sa najboljim rezultatima na Skali samoregulacije, 31 koji su ostvarili rezultat iznad 177 (iznad 75. percentila), činila grupu III. Utvrđene su značajne razlike u školskom uspjehu između opisane tri grupe ispitanika. Ispitanici iz prve grupe imali su znatno lošiji rezultat u odnosu na ispitanike iz treće grupe. U okviru poduzorka koji su činili učenici sa umjerenom intelektualnom ometenošću, ispitanice su imale značajno bolji uspjeh na Skali za procjenu samokontrole u odnosu na ispitanike, dok ta razlika u poduzorku učenika sa lakom intelektualnom ometenošću nije statistički značajna. Rezultati koji su utvrđeni u ovom istraživanju ukazuju na prisustvo značajne povezanosti između stepena usvojenosti samoregulacije i nivoa intelektualnog funkcionisanja ispitanika. Porijeklo razlika u kvalitetu samoregulacije u korist djevojčica može se povezati sa pojavom bolje razvijene afektivne samoregulacije, što se kod djece tipičnog razvoja uočava već na uzrastu od šest mjeseci. Dobijeni rezultati su potvrdili tezu o snažnoj povezanosti izvršne egzekutivne kontrole (metakognicije) koja, uz kogniciju i motivaciju, predstavlja osnov samoregulacije i značajno utiče na proces učenja i konačno akademsko postignuće učenika sa intelektualnom ometenošću. Name: Description: ...
User generated content is uploaded by users for the purposes of learning and should be used following Studypool's honor code & terms of service.
Studypool
4.7
Trustpilot
4.5
Sitejabber
4.4